به گزارش ایلنا منطقه جبلعلی با مساحتی در حدود ۱۳۵ کیلومتر ضمن آنکه توانسته است بسیاری از شرکتهای تجاری جهان را به خود جذب کند باعث رونق اقتصادی سایر مناطق همجوار و ایجاد فرصتهای بسیار زیاد اشتغالزایی شده است.
هنگامی که به توسعه و رشد موزون کشورهای همسایه جنوبی و شمال غربی و حتی کشورهای آسیای میانه مینگریم آنگاه کندی در رشد و ناهماهنگی در توسعه مناطق آزاد را در کشور به وضوح میتوان درک کرد.
هر چند که برای چرایی کندی و رکود در مناطق آزاد به ویژه سوگلی آنها یعنی منطقه آزاد کیش باید فقط به عملکرد دولت فعلی نپرداخت اما باید اذعان داشت که طی چهار سال گذشته مناطق آزاد و منطقه آزاد کیش هیچگاه فرصت خود نمایی برای توسعه نیافتند و حتی بسیاری از زیر ساختهای خود را که طی این دو دهه بنا شده بود تا حدودی مستهلک ودر حال نابودی است.
به گزارش ایلنا، تاسیس مناطق آزاد در کشورهای در حال توسعه از جمله پدیدههای یک ربع قرن اخیر است و هدف از برپایی این مناطق، زمینهسازی جهت فراهم آوردن شرایط مناسب و برای افزایش تولید و صدور کالاهای صنعتی از طریق راهیابی به بازارهای جهانی بر اساس اصول رقابت آزاد بوده است.
کیش نخستین منطقه آزاد تجاری ایران است و سازمان منطقه آزاد کیش فعالیتهای خود را به صورت رسمی در سال ۶۸ با سه محور اصلی صنعت، تولید، تجارت و سیاحت آغاز کرده است.
اما در سالهای اخیر جهت گیری توسعه منطقه آزاد کیش تنها بر محوریت سیاحتی و گردشگری قرار گرفته است.
این در حالی است که سازمان منطقه آزاد کیش نیز در زمینه گردشگری هیچگاه موفق نشده است و کاهش آمار ۴۰ درصدی گردشگران خارجی گویای این مدعی است.
عدم توسعه ساختوسازها، عدم توسعه و رشد کمی و کیفی هتلهای این جزیره و رکود بیسابقه در بازارهای این منطقه آزاد(و به اصطلاح نگین مناطق آزاد ایران) نشان از ناکامی بسیاری از برنامههای اقتصادی جزیره در چهار سال گذشته دارد.
با وجود تمام مزیتها و ویژگیهای محیطی که منطقه آزاد کیش دارد و قابلیتهای بالقوه آن منطقه کیش دارای چالشهای بسیاری است و به بسیاری از خواستهای خود دست پیدا نکرده است.
عدم جذب سرمایهگذاری خارجی، عدم توسعه صادرات و صادرات مجدد و پیوند اقتصاد سرزمین اصلی با کشورهای منطقه و دنیا از مهمترین ناکامی منطقه آزاد کیش از بدو تاسیس تا کنون بوده است.
بیثباتی مدیریتی و نبود سیستم مدیریتی
با وجود آنکه اغلب کارشناسان بر این عقیدهاند که یکی از دلایل عمده بیثباتی و شکل نگرفتن اهداف واقعی مناطق آزاد و بهویژه منطقه آزاد کیش جابجایی مدیران مناطق است اما اسدا… کریمی مدیر عامل جدید منطقه آزاد کیش در یک اظهار نظر جالب اثرات منفی ناشی ازتغییرات مدیریتی پیدرپی جزیره کیش را بر توسعه و اقتصاد این جزیره بسیار ناچیز ارزیابی کرد و عوامل مختلف دیگر را عامل عدم رشد این جزیره مرجانی توصیف کرد.
این در حالی است که آنتالیا شبه جزیرهای در جنوب غربی ترکیه و در کنار سواحل زیبای مدیترانه نمونهای از ایجاد یک مدیریت سیستماتیک است که توانسته با همین نگرش سیستماتیک سالانه پذیرای میلیونها گردشگر خارجی شود و علاوه بر سیاحت از مناظر و چشم اندازهای زیبای طبیعی این منطقه محصولات الکترونیکی و پوشاکی خود را نیز مبادله کند. این موضوع مزید بر توسعه و گسترش روز افزون منطقه آزاد تجاری آنتالیا شده است.
منطقه آزاد کویت، پوتی در گرجستان و توسعه یافتگی آنها بیانگر ایجاد یک روش سیستماتیک در این مناطق است.
تغییرات پیدرپی مدیریتی موجب شده است که مدیران فرصت نکنند که طرحهای ذهنی و چه بسا نتیجه بخش خود را اجرا کنند.
در عین حال که یکی ازعوامل اصلی ناکامی توسعه و رشد منطقه آزاد تجاری کیش هرچند تغییر مدیریتها وعدم ثبات آن بودهاست اما نبود یک سیستم در راس هرم سیاستگذاری مناطق آزاد و منطقه آزاد کیش باعث شده است تا سیاستها و روشهای مدیریتی به صورت سلیقهای و به دور از کار کارشناسی صورت گیرد. در صورتی که حتی انتصاب مدیران اینگونه مناطق باید بر اساس یک سیستم ایجاد شده انجام گیرد، امری که مناطق آزاد کشور و نگین آنان یعنی منطقه آزاد کیش از آن تا کنون بیبهره بودهاند و در دولت نهم بر میزان شدت بیثباتی آن دامن زده شد.
نبود نگاه سیستماتیک در مناطق آزاد ضمن آنکه بسیاری از فرصتها را از بین میبرد بلکه فرصت را در اختیار دیگر کشورهای همجوار میدهد تا نبض اقتصادی منطقه را به دست گیرند؛ مانند کشور امارات و شیخنشین دبی که با فراهم کردن منطقه آزاد تجاری جبلعلی عملاً به گونهای منطقه آزاد کشورمان را در خلیج فارس از گردونه تجارت جهانی خارج ساخته است.
هرچند که دولت برای اینکه از قافله دیگر رقبای خارجی عقب نماند و وانمود کند که مدیریت بر مناطق آزاد بهصورت سیستماتیک است، طرح جامع کیش را مطرح میکند که به اعتقاد بسیاری از کارشناسان اقتصادی به دلیل آنکه این طرح یک بسته فاقد قابلیت اجرایی است، نمیتوان به عملیاتی شدن آن در منطقه کیش امیدوار بود و در طی این مدت نیز از سوی مدیرانی که بر این منطقه منصوب شدند، اجرایی نشده است.
طرح جامع کیش گرچه طرحی بسیار مطلوب و در جهت سیستماتیک کردن مدیریت اجرایی است اما اجرای آن مستلزم بسترسازیهایی است که این جزیره تا کنون فاقد این معیارها است.
عدم ایجاد زیرساختهای مناسب در این جزیره
مناطق آزاد تجاری – صنعتی واقعیت اقتصاد دنیا هستند. در حال حاضر سهم مناطق آزاد در اقتصاد بسیاری از کشورها بسیار زیاد است که به دلیل وجود زیرساختهای مناسب در این مناطق است.
از سوی دیگر یکی از معضلات اساسی مناطق آزاد تجاری کشورمان و بهویژه منطقه آزاد کیش، عدم اجرای زیرساختهای لازم است به گونهای که قبل از آنکه در این مناطق زیرساختها ایجاد شوند مناطق آزاد تجاری تاسیس شدند و همین عامل باعث به وجود آمدن بسیاری از معضلات و مشکلات در این مناطق شده است. شاید یکی از دلایل ناکامی توسعه منطقه آزاد تجاری جزیره مرجانی کیش همین موضوع باشد.
یکی دیگر از مهمترین موانع رشد مناطق آزاد و منطقه آزاد کیش عدم تامین منابع کافی مالی برای سرمایهگذاری در امور زیربنایی است که همین امر بر سوق دادن اقتصاد جزیره به سمت واردات برای تامین منابع شده است.
این واقعیت را باید پذیرفت که راهاندازی زیرساختها بهدلیل محدودیت درآمد منطقه و عدم جذب سرمایهگذاری مناسب خارجی و داخلی نمیتواند تحقق یابد و باید منابع آن از محل حساب ذخیره ارزی محقق شود که این امر نیز با توجه به وضعیت بحرانی اقتصاد کشور تقریبا غیرممکن و یا حداقل در کوتاهمدت امری پذیرفتنی نیست.
عدم استفاده از مزیتها برای جلب سرمایهگذاری
در کشورهای آسیای میانه و حتی افغانستان دوری از آبهای آزاد مهمترین دغده اقتصادی این کشورها هستند و ایران همچون شاهراهی در میان این کشورها و با ایجاد کریدورهای شمال به جنوب و شرق به غرب میتواند از این مزیت بسیار مهم در جذب سرمایهگذاریهای خارجی نهایت استفاده را داشته باشد و مناطق آزاد، بهویژه منطقه آزاد تجاری کیش قابلیت بالقوهای برای جذب اینگونه سرمایهگذاریها را دارد.
دولت نهم با تعلل و با اهمال، نه تنها از این مزیت استفاده نمیکند بلکه فرصت را برای دیگر رقبا مهیا ساخته، بهگونهای که در حال حاضر اماراتیها در گرجستان اقدام به ایجاد مناطق آزاد کردهاند غافل از اینکه ایران نسبت به این کشور از همجواری نزدیکتری برخوردار است.
رامیس مهماندوست، رییس جامعه هتلداران کیش ضمن تایید این موضوع اظهار میکند: بسیاری از پروژههای ساختو ساز به دلیل توجیه نبودن آنها از جمله هتلهای در دست ساخت به حالت تعطیل در آمدهاند.
مهماندوست ادامه میدهد: کاهش بیسابقه گردشگران خارجی و محدود کردن تمدید ویزاها باعث شده است تا از ۱۲ هتل اختصاص یافته به گردشگران خارجی، ۹ هتل خالی از این گردشگران شود.
جای شگفتی است که مدیرعامل منطقه آزاد کیش جذب سرمایهگذاری را در این منطقه مطلوب ارزیابی میکند، در حالیکه آنچه در جزیره میگذرد، رکود در ساختوساز و نیمه تمام ماندن بسیاری از پروژهها است و انتظار میرود در چهار سال آینده که دولت فعلی سکاندار اقتصادی کشور خواهد بود، همچنان بر طبل سیاستهای فاقد برنامهریزی و سیاستگذاری مدون کوبیده شود.
عدم جذب سرمایهگذاریهای داخلی و خارجی و همچنین عدم استفاده از مزیتها و قابلیتهای سرزمین اصلی و منطقه باعث شده است تا کیش با مشکلات و چالشهای بسیاری روبرو شود و به بسیاری از اهداف خود نرسد.
در زمینه اشتغال در مناطق آزاد، بهویژه در منطقه آزاد کیش، اهداف موردنظر محقق نشده و بیشترین فعالیت در بخش خدماتی شکل گرفته است.
استفاده از صنایع سرمایهبر که میزان اشتغالزایی در آنها کم است، پایین بودن دستمزد برای
کارگران ساده و همچنین بالا بودن سطح دستمزدهای کارگر فنی که باعث به وجود آمدن تفاوت در سطح درآمد بخش صنعت و خدمات شده است، از مهمترین عوامل تاثیرگذار رکود و چالشهای موجود اشتغالزایی در منطقه آزاد کیش است.
به اعتقاد کارشناسان، نبود قوانین مدون و شفاف در زمینه سرمایهگذاری از جمله نحوه واگذاری یا اجاره زمین، نحوه پرداخت و یا میزان چگونگی بخشودگی عوارض گمرکی، چگونگی ورود و خروج سرمایه و مقررات پولی و بانکی از دیگر مسایل چالشی منطقه آزاد کیش و مناطق دیگر ایران است که ناکامی آنان را در تحقق اهدافشان دو چندان کرده است.
منطقه آزاد کیش؛ سکوی واردات بیرویه
کیش بر اساس تعریف مناطق آزاد باید به سکوی صادرات کشور تبدیل میشد اما آنچه که امروز مشاهده میشود این است که مسافران داخلی و نه خارجی فقط برای خرید جنس خارجی، آن هم کالای اقدام به سفر میکنند و کیش به جای اینکه محمل صادرات شود به سکوی واردات تبدیل شده است.
بر طبق آمار دفتر خدمات ماشینی گمرک ایران، ارزش دلاری واردات از مناطق آزاد کشور در ۸ ماهه نخست سال ۸۶ در حدود ۳۰۰ میلیون دلار بوده است و ارزش دلاری صادرات از این مناطق صفر بوده است.
همچنین این میزان واردات در سال ۸۵ تقریبا ۳۳۰ میلیون دلار بوده و میزان صادرات تقریبا ۱۵ میلیون دلار بوده است.
در این زمینه کیش به واسطه ساختار گردشگری نتوانستهاست به سوی پردازش سرمایهگذاری و صادرات برود، این در حالی است که کیش باید در افق چشمانداز ۲۰ ساله حجم معاملات خود را به میزان ۳ میلیارد دلار برساند و پذیرای سالانه حداقل ۲ میلیون مسافر باشد که به نظر میرسد هیچگونه ضمانت اجرایی برای رسیدن به این اهداف وجود نداشته باشد.
منطقه آزاد کیش که نگین مناطق آزاد ایران است از روند روبه رشدی برخوردار نیست و باید برای توسعه اینگونه مناطق یک برنامه استراتژی را در نظر داشت تا مناطق آزاد به ویژه منطقه کیش سکوی صادرات باشد.
گزارش از: علی پیرولی








کنسرت محسن یگانه در دوازدهمین جشنواره تابستانی کیش به اجرا در می آید.به گزارش اداره کل امور فرهنگی و روابط عمومی سازمان منطقه آزاد کیش، این کنسرت طی روزهای چهارشنبه و پنج شنبه هفته جاری هفتم و هشتم مردادماه در جزیره کیش برگزار می شود.کنسرت شبانه دوازدهمین جشنواره تابستانی کیش ساعت ۳۰/۱ بامداد در محل تالار شهر کیش برگزار می شود.از آغاز جشنواره تابستانی کیش تاکنون خوانندگانی همچون رضا صادقی و حمید عسکری کنسرت برگزار کرده اند. بنابر همین گزارش جشنواره تابستانی کیش با برنامه های شاد و مفرح فرهنگی هنری تا پایان مردادماه ادامه خواهد داشت.
در سالروز تولد آیت الله محمدتقی جعفری از سردیس این اندیشمند بزرگ در جزیره زیبای کیش رونمایی شد.به گزارش اداره کل امور فرهنگی و روابط عمومی سازمان منطقه آزاد کیش، مدیر عامل جدید سازمان منطقه آزاد کیش شامگاه پنج شنبه در مراسم رونمایی از سردیس علامه محمدتقی جعفری گفت: هر کشوری با مشاهیر و اندیشمندان خود شناخته می شوند و ما مفتخریم که با دانشمندان و مفاخر بزرگ خود که منشأ تحولات بزرگ و اساسی در ایران بوده اند شناخته می شویم.اسدالله کریمی با اشاره به اینکه بزرگان و دانشمندان ایرانی همانند یک ملت و یک ید واحده برای ایران بودند افزود: تمامی مردم ایران به خصوص جوانان این مرز و بوم با الگوبرداری از زندگی و شخصیت اندیشمندان بزرگ ایرانی، سیره و منش آنان را سرلوحه کار خود قرار دهند.مدیر عامل سازمان منطقه آزاد کیش ابراز امیدواری کرد آثار و تألیفات علامه محمدتقی جعفری برای همه مردم ایران مایه مباهات است و از وجود چنین افراد بزرگ و ارزشمند برخود می بالیم.وی خاطر نشان ساخت بسیار خوشحالم که در جزیره کیش در کنار تمامی فعالیت های اقتصادی و تجاری به فرهنگ و هنر نیز توجه می شود و تأسیس محلی با عنوان “گذر هنرمندان” در نوع خود قابل تقدیر است.بنابر همین گزارش مسعود چگنی زاده معاون زیباسازی شرکت عمران و خدمات شهری کیش گفت: سردیس علامه محمدتقی جعفری به عنوان سی و یکمین سردیس هنرمندان و اندیشمندان است که در گذر هنرمندان کیش رونمایی می شود.وی با اشاره به اینکه کسانی که خدمت به مردم را سرلوحه کار و زندگی خود قرار می دهند مورد ستایش و تقدیر هستند ابراز امیدواری کرد سردیس های دیگری از دانشمندان و اندیشمندان ایرانی در این محل نصب خواهد شد.در ادامه این مراسم علی جعفری یگانه مسئول مؤسسه تدوین و نشر آثار استاد علامه محمدتقی جعفری در خصوص آثار و تألیفات آن اندیشمند بزرگ اسلامی گزارش کوتاهی ارائه کرد و از مسئولان سازمان منطقه آزاد کیش در خصوص احترام به دانشمندان و مفاخر ایران اسلامی تقدیر و تشکر کرد.لازم به ذکر است سردیس علامه محمدتقی جعفری توسط پیکرتراش معروف ایران “محمد حلاج” ساخته شده است.این سردیس ۶۴ کیلوگرم وزن دارد و ارتفاع آن به ۸۰ سانتیمتر می رسد. ماده به کار رفته در این سردیس از نوع برنز با عیار بسیار بالا و تکنیک آن رئال است.استاد محمدتقی جعفری در اول مردادماه ۱۳۰۴ در شهر تبریز متولد شدند و در ۲۵ آبان ماه ۱۳۷۷ بر اثر بیماری دعوت حق را لبیک گفت.در مراسم رونمایی از سردیس استاد علامه محمدتقی جعفری در جزیره زیبای کیش، چند تن از خانواده این اندیشمند بزرگ اسلامی حضور داشتند.
حمایت از کودکان سرطانی
بيمارستان كيش
سازمان منطقه آزاد کیش
شركت توسعه ارتباطات و فناوري اطلاعات كيش
شركت خدمات گردشگري كيش
شركت عمران و خدمات شهري كيش
شرکت توسعه بندر و فرودگاه کیش
شرکت هواپیمایی کیش ایر
فرهنگسراها و مراكز فرهنگي كيش
مجتمع آموزشي غيردولتي الغدير كيش
موسسه علوم و فنون کیش
موسسه ورزش و تفريحات سالم كيش
نقشه هوایی جزیره کیش